విటమిన్ B12 లోపం: ముఖంపై కనిపించే ఈ లక్షణాలు నిజమేనా? వైద్యులు ఏమంటున్నారు?
- ముఖంపై మచ్చలు, తిమ్మిర్లు B12 లోపానికి కచ్చితమైన సంకేతాలు కావు
- తీవ్రమైన అలసట, కాళ్లు చేతుల్లో తిమ్మిర్లు సాధారణ లక్షణాలుగా గుర్తింపు
- శాకాహారులు, వృద్ధులలో B12 లోపం వచ్చే ప్రమాదం ఎక్కువ
- లక్షణాలు కనిపిస్తే సొంత వైద్యం కాకుండా డాక్టర్‌ను సంప్రదించడం ముఖ్యం
శరీరానికి అత్యంత అవసరమైన పోషకాలలో విటమిన్ B12 ఒకటి. దీని లోపం వల్ల అనేక ఆరోగ్య సమస్యలు తలెత్తుతాయి. అయితే, ఈ లోపాన్ని గుర్తించే విషయంలో సోషల్ మీడియాలో రకరకాల ప్రచారాలు జరుగుతున్నాయి. ముఖ్యంగా ముఖంపై తిమ్మిర్లు, ఎర్రటి మచ్చలు, నల్లటి చారలు వంటివి కనిపిస్తే అది B12 లోపానికి సంకేతమని కొందరు చెబుతున్నారు. ఇండియన్ ఎక్స్ ప్రెస్ కథనం ప్రకారం.. ఈ వాదనల్లో ఎంతవరకు నిజముందో వైద్య నిపుణులు వివరిస్తున్నారు.
ముఖంపై లక్షణాలు నమ్మవచ్చా?
విటమిన్ B12 లోపం తీవ్రమైనప్పుడు నరాలపై ప్రభావం చూపుతుందని, దానివల్ల ముఖంపై తిమ్మిర్లు లేదా స్పర్శ కోల్పోవడం వంటివి జరగవచ్చని నిపుణులు అంగీకరిస్తున్నారు. అలాగే, చర్మంపై, ముఖ్యంగా చేతులు, పాదాలపై పిగ్మెంటేషన్ (చర్మం నల్లబడటం) పెరగవచ్చు. నాలుక మృదువుగా, ఎర్రగా మారి పుండయ్యే అవకాశం కూడా ఉంది. అయితే, కేవలం ముఖంపై కనిపించే ఎర్రటి మచ్చలు లేదా ఇతర చర్మ మార్పుల ఆధారంగా B12 లోపాన్ని నిర్ధారించడం సరికాదు. ఇవి ఇతర ఆరోగ్య సమస్యల వల్ల కూడా రావచ్చని, వీటిని మాత్రమే ప్రామాణికంగా తీసుకోకూడదు.
B12 లోపం యొక్క సాధారణ లక్షణాలు
వైద్యుల ప్రకారం, విటమిన్ B12 లోపం వల్ల కొన్ని సాధారణ లక్షణాలు కనిపిస్తాయి.
అవి:
తీవ్రమైన అలసట, నీరసం: ఎంత విశ్రాంతి తీసుకున్నా తగ్గని నిరంతర అలసట.
చర్మం పాలిపోవడం, ఆయాసం: రక్తహీనత కారణంగా ఈ లక్షణాలు కనిపిస్తాయి.
చేతులు, కాళ్ళలో తిమ్మిర్లు: నరాల వ్యవస్థపై ప్రభావం వల్ల ఈ సమస్య మొదలవుతుంది.
జ్ఞాపకశక్తి తగ్గడం, ఏకాగ్రత లోపించడం: మెదడు పనితీరుపై ప్రభావం చూపుతుంది.
నడకలో తడబాటు: లోపం తీవ్రమైతే బ్యాలెన్స్ కోల్పోయే ప్రమాదం ఉంది.
ఈ లక్షణాలు చాలా నెమ్మదిగా అభివృద్ధి చెందుతాయి. దీంతో చాలామంది ఒత్తిడి, వయసు పెరగడం లేదా బిజీ లైఫ్‌స్టైల్ వల్ల ఇలా జరుగుతోందని పొరబడతారు. ఐరన్, ఫోలేట్ లోపాలు, హార్మోన్ల మార్పులు, ఇతర చర్మ వ్యాధుల వల్ల కూడా ఇలాంటి లక్షణాలే కనిపించవచ్చు.
ఎవరికి ప్రమాదం ఎక్కువ?
శాకాహారులు, వీగన్ డైట్ పాటించేవారు తగినన్ని సప్లిమెంట్లు తీసుకోకపోతే B12 లోపం బారిన పడే ప్రమాదం ఎక్కువ. అలాగే, వయసు పైబడిన వారిలో, జీర్ణ సంబంధిత సమస్యలున్న వారిలో శరీరం పోషకాలను సరిగా గ్రహించలేదు. ఆహారం ద్వారా తగినంత B12 తీసుకుంటున్నా, శరీరం గ్రహించకపోవడం వల్ల కూడా లోపం ఏర్పడవచ్చు.
ఎప్పుడు పరీక్ష చేయించుకోవాలి?
ఎడతెరిపి లేకుండా అలసట, చేతులు కాళ్లలో తిమ్మిర్లు, నడకలో ఇబ్బంది, జ్ఞాపకశక్తి తగ్గడం లేదా చర్మంపై అసాధారణ మార్పులు వంటివి గమనిస్తే వెంటనే వైద్యుడిని సంప్రదించడం ఉత్తమం. రక్తపరీక్ష ద్వారా సీరమ్ B12 స్థాయిలను తెలుసుకోవచ్చు. ప్రారంభంలోనే లోపాన్ని గుర్తిస్తే, సప్లిమెంట్లు లేదా ఇంజక్షన్ల ద్వారా సులభంగా చికిత్స చేయవచ్చు. తద్వారా తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యలను నివారించవచ్చు. సొంత వైద్యం లేదా ఆన్‌లైన్ సమాచారంపై ఆధారపడటం ప్రమాదకరమని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
ముఖంపై లక్షణాలు నమ్మవచ్చా?
విటమిన్ B12 లోపం తీవ్రమైనప్పుడు నరాలపై ప్రభావం చూపుతుందని, దానివల్ల ముఖంపై తిమ్మిర్లు లేదా స్పర్శ కోల్పోవడం వంటివి జరగవచ్చని నిపుణులు అంగీకరిస్తున్నారు. అలాగే, చర్మంపై, ముఖ్యంగా చేతులు, పాదాలపై పిగ్మెంటేషన్ (చర్మం నల్లబడటం) పెరగవచ్చు. నాలుక మృదువుగా, ఎర్రగా మారి పుండయ్యే అవకాశం కూడా ఉంది. అయితే, కేవలం ముఖంపై కనిపించే ఎర్రటి మచ్చలు లేదా ఇతర చర్మ మార్పుల ఆధారంగా B12 లోపాన్ని నిర్ధారించడం సరికాదు. ఇవి ఇతర ఆరోగ్య సమస్యల వల్ల కూడా రావచ్చని, వీటిని మాత్రమే ప్రామాణికంగా తీసుకోకూడదు.
B12 లోపం యొక్క సాధారణ లక్షణాలు
వైద్యుల ప్రకారం, విటమిన్ B12 లోపం వల్ల కొన్ని సాధారణ లక్షణాలు కనిపిస్తాయి.
అవి:
తీవ్రమైన అలసట, నీరసం: ఎంత విశ్రాంతి తీసుకున్నా తగ్గని నిరంతర అలసట.
చర్మం పాలిపోవడం, ఆయాసం: రక్తహీనత కారణంగా ఈ లక్షణాలు కనిపిస్తాయి.
చేతులు, కాళ్ళలో తిమ్మిర్లు: నరాల వ్యవస్థపై ప్రభావం వల్ల ఈ సమస్య మొదలవుతుంది.
జ్ఞాపకశక్తి తగ్గడం, ఏకాగ్రత లోపించడం: మెదడు పనితీరుపై ప్రభావం చూపుతుంది.
నడకలో తడబాటు: లోపం తీవ్రమైతే బ్యాలెన్స్ కోల్పోయే ప్రమాదం ఉంది.
ఈ లక్షణాలు చాలా నెమ్మదిగా అభివృద్ధి చెందుతాయి. దీంతో చాలామంది ఒత్తిడి, వయసు పెరగడం లేదా బిజీ లైఫ్‌స్టైల్ వల్ల ఇలా జరుగుతోందని పొరబడతారు. ఐరన్, ఫోలేట్ లోపాలు, హార్మోన్ల మార్పులు, ఇతర చర్మ వ్యాధుల వల్ల కూడా ఇలాంటి లక్షణాలే కనిపించవచ్చు.
ఎవరికి ప్రమాదం ఎక్కువ?
శాకాహారులు, వీగన్ డైట్ పాటించేవారు తగినన్ని సప్లిమెంట్లు తీసుకోకపోతే B12 లోపం బారిన పడే ప్రమాదం ఎక్కువ. అలాగే, వయసు పైబడిన వారిలో, జీర్ణ సంబంధిత సమస్యలున్న వారిలో శరీరం పోషకాలను సరిగా గ్రహించలేదు. ఆహారం ద్వారా తగినంత B12 తీసుకుంటున్నా, శరీరం గ్రహించకపోవడం వల్ల కూడా లోపం ఏర్పడవచ్చు.
ఎప్పుడు పరీక్ష చేయించుకోవాలి?
ఎడతెరిపి లేకుండా అలసట, చేతులు కాళ్లలో తిమ్మిర్లు, నడకలో ఇబ్బంది, జ్ఞాపకశక్తి తగ్గడం లేదా చర్మంపై అసాధారణ మార్పులు వంటివి గమనిస్తే వెంటనే వైద్యుడిని సంప్రదించడం ఉత్తమం. రక్తపరీక్ష ద్వారా సీరమ్ B12 స్థాయిలను తెలుసుకోవచ్చు. ప్రారంభంలోనే లోపాన్ని గుర్తిస్తే, సప్లిమెంట్లు లేదా ఇంజక్షన్ల ద్వారా సులభంగా చికిత్స చేయవచ్చు. తద్వారా తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యలను నివారించవచ్చు. సొంత వైద్యం లేదా ఆన్‌లైన్ సమాచారంపై ఆధారపడటం ప్రమాదకరమని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
