చంద్రుడి సైజులో మార్పు.. భూమిపై ప్రభావం ఎంత?
- అంతర్గతంగా చల్లబడటంతో నెమ్మదిగా కుంచించుకుపోతున్న చంద్రుడు
- ఈ ప్రక్రియ వల్ల చంద్రుడి ఉపరితలంపై వేలకొద్దీ పగుళ్లు, ప్రకంపనలు
- చంద్రుడిలో ఈ మార్పుల వల్ల భూమికి ఎలాంటి తక్షణ ముప్పు లేదన్న శాస్త్రవేత్తలు
- భవిష్యత్తులో చంద్రుడిపై స్థావరాలు ఏర్పాటు చేసేందుకు ఈ ప్రకంపనలు ఒక సవాల్
- చంద్రుడు కుంచించుకుపోవడం, భూమి నుంచి దూరంగా జరగడం వేర్వేరు ప్రక్రియలు
మన చందమామ నెమ్మదిగా కుంచించుకుపోతున్నాడని, ఈ ప్రక్రియలో దాని ఉపరితలంపై వేలకొద్దీ పగుళ్లు ఏర్పడి తరచూ ప్రకంపనలు (మూన్‌క్వేక్స్) వస్తున్నాయని నాసా శాస్త్రవేత్తలు వెల్లడించారు. అయితే, ఈ పరిణామం వల్ల భూమికి ఎలాంటి తక్షణ ప్రమాదం లేదని స్పష్టం చేశారు. కొన్ని కోట్ల సంవత్సరాలుగా జరుగుతున్న ఈ మార్పు, చంద్రుడిపై భవిష్యత్తులో చేపట్టే మానవ యాత్రలు, స్థావరాల ఏర్పాటుకు మాత్రం ఒక సవాల్‌గా నిలుస్తుందని పేర్కొన్నారు.
ఎందుకు ఈ మార్పు?
భూమికి ఉన్నట్టుగా చంద్రుడికి క్రియాశీలమైన టెక్టోనిక్ ప్లేట్లు లేవు. అయినప్పటికీ, అది భూగర్భపరంగా పూర్తిగా నిర్జీవమైనది కాదు. కొన్ని వందల కోట్ల సంవత్సరాలుగా చంద్రుడి అంతర్భాగం నెమ్మదిగా చల్లబడుతోంది. ఈ క్రమంలో అది సంకోచిస్తోంది. లోపలి భాగం చల్లబడి కుంచించుకుపోవడంతో, దానిపై ఉన్న గట్టి బాహ్య పొర (క్రస్ట్) ముడతలు పడి, ఒకదానిపైకి మరొకటి ఎక్కే ప్రయత్నం చేస్తోంది. దీనివల్ల 'థ్రస్ట్ ఫాల్ట్స్' అని పిలిచే పొడవైన పగుళ్లు ఏర్పడుతున్నాయి. శాస్త్రవేత్తలు ఇప్పటివరకు సుమారు 10,000కు పైగా ఇలాంటి పగుళ్లను గుర్తించారు.
గడిచిన 40 కోట్ల నుంచి 80 కోట్ల సంవత్సరాలుగా ఈ సంకోచ ప్రక్రియ స్థిరంగా కొనసాగుతున్నట్లు అంచనా వేస్తున్నారు. ప్రతి పది లక్షల సంవత్సరాలకు చంద్రుడి వ్యాసం సుమారు 2.3 నుంచి 4.3 అంగుళాల వరకు తగ్గుతోందని నాసా పరిశోధకులు తెలిపారు. ఇది చాలా నెమ్మదిగా జరిగే ప్రక్రియ.
చంద్రుడిపై కంపాలు.. ఆందోళన ఎందుకు?
ఈ పగుళ్ల వద్ద ఒత్తిడి పెరిగినప్పుడు, అవి కదలడం వల్ల చంద్రుడిపై ప్రకంపనలు సంభవిస్తున్నాయి. భూకంపాలతో పోలిస్తే చంద్రుడిపై వచ్చే కొన్ని కంపాలు ఎక్కువసేపు కొనసాగుతాయి. దీనికి కారణం చంద్రుడి ఉపరితలం పొడిగా, పగుళ్లతో నిండి ఉండటమే. భూమిపై ఉన్న నీరు ప్రకంపనల శక్తిని గ్రహించినట్లుగా అక్కడ జరగదు. భూమి నుంచి వచ్చే గురుత్వాకర్షణ అలల ప్రభావం, ఉల్కాపాతాలు, అంతర్గత మార్పులు కూడా ఈ కంపాలకు కారణమవుతున్నాయి. భవిష్యత్తులో చంద్రుడిపై దీర్ఘకాలిక స్థావరాలు, ల్యాండింగ్ సైట్లు, విద్యుత్ వ్యవస్థలు ఏర్పాటు చేయాలనుకుంటే ఈ ప్రకంపనలను తట్టుకునేలా వాటిని నిర్మించాల్సి ఉంటుంది. అందుకే శాస్త్రవేత్తలు ఈ అంశంపై ప్రత్యేక దృష్టి సారించారు.
భూమిపై ప్రభావం లేదు
చంద్రుడు కుంచించుకుపోవడం వల్ల భూమికి తక్షణ ముప్పు ఏమీ లేదని శాస్త్రవేత్తలు స్పష్టం చేస్తున్నారు. ఈ మార్పులు లక్షల సంవత్సరాల కాలంలో చాలా నెమ్మదిగా జరుగుతాయి కాబట్టి, భూ వాతావరణంపై ఆకస్మిక ప్రభావం చూపే అవకాశం లేదు. చంద్రుడి గురుత్వాకర్షణ శక్తి కారణంగానే భూమిపై సముద్రపు అలలు (టైడ్స్) ఏర్పడతాయి, భూమి అక్షం స్థిరంగా ఉంటుంది. చంద్రుడి పరిమాణంలో వచ్చే ఈ స్వల్ప మార్పు దాని గురుత్వాకర్షణ శక్తిని అకస్మాత్తుగా తగ్గించలేదు.
ఇదిలా ఉండగా, గురుత్వాకర్షణ పరస్పర చర్యల వల్ల చంద్రుడు ప్రతి సంవత్సరం సుమారు 3.8 సెంటీమీటర్ల చొప్పున భూమి నుంచి దూరంగా జరుగుతున్నాడు. ఇది చంద్రుడు కుంచించుకుపోవడానికి సంబంధం లేని మరో ప్రక్రియ. ఈ రెండు పరిణామాలు చాలా నెమ్మదిగా జరుగుతున్నాయని, భూమికి తక్షణ ప్రమాదం లేదని శాస్త్రవేత్తలు భరోసా ఇస్తున్నారు.
ఎందుకు ఈ మార్పు?
భూమికి ఉన్నట్టుగా చంద్రుడికి క్రియాశీలమైన టెక్టోనిక్ ప్లేట్లు లేవు. అయినప్పటికీ, అది భూగర్భపరంగా పూర్తిగా నిర్జీవమైనది కాదు. కొన్ని వందల కోట్ల సంవత్సరాలుగా చంద్రుడి అంతర్భాగం నెమ్మదిగా చల్లబడుతోంది. ఈ క్రమంలో అది సంకోచిస్తోంది. లోపలి భాగం చల్లబడి కుంచించుకుపోవడంతో, దానిపై ఉన్న గట్టి బాహ్య పొర (క్రస్ట్) ముడతలు పడి, ఒకదానిపైకి మరొకటి ఎక్కే ప్రయత్నం చేస్తోంది. దీనివల్ల 'థ్రస్ట్ ఫాల్ట్స్' అని పిలిచే పొడవైన పగుళ్లు ఏర్పడుతున్నాయి. శాస్త్రవేత్తలు ఇప్పటివరకు సుమారు 10,000కు పైగా ఇలాంటి పగుళ్లను గుర్తించారు.
గడిచిన 40 కోట్ల నుంచి 80 కోట్ల సంవత్సరాలుగా ఈ సంకోచ ప్రక్రియ స్థిరంగా కొనసాగుతున్నట్లు అంచనా వేస్తున్నారు. ప్రతి పది లక్షల సంవత్సరాలకు చంద్రుడి వ్యాసం సుమారు 2.3 నుంచి 4.3 అంగుళాల వరకు తగ్గుతోందని నాసా పరిశోధకులు తెలిపారు. ఇది చాలా నెమ్మదిగా జరిగే ప్రక్రియ.
చంద్రుడిపై కంపాలు.. ఆందోళన ఎందుకు?
ఈ పగుళ్ల వద్ద ఒత్తిడి పెరిగినప్పుడు, అవి కదలడం వల్ల చంద్రుడిపై ప్రకంపనలు సంభవిస్తున్నాయి. భూకంపాలతో పోలిస్తే చంద్రుడిపై వచ్చే కొన్ని కంపాలు ఎక్కువసేపు కొనసాగుతాయి. దీనికి కారణం చంద్రుడి ఉపరితలం పొడిగా, పగుళ్లతో నిండి ఉండటమే. భూమిపై ఉన్న నీరు ప్రకంపనల శక్తిని గ్రహించినట్లుగా అక్కడ జరగదు. భూమి నుంచి వచ్చే గురుత్వాకర్షణ అలల ప్రభావం, ఉల్కాపాతాలు, అంతర్గత మార్పులు కూడా ఈ కంపాలకు కారణమవుతున్నాయి. భవిష్యత్తులో చంద్రుడిపై దీర్ఘకాలిక స్థావరాలు, ల్యాండింగ్ సైట్లు, విద్యుత్ వ్యవస్థలు ఏర్పాటు చేయాలనుకుంటే ఈ ప్రకంపనలను తట్టుకునేలా వాటిని నిర్మించాల్సి ఉంటుంది. అందుకే శాస్త్రవేత్తలు ఈ అంశంపై ప్రత్యేక దృష్టి సారించారు.
భూమిపై ప్రభావం లేదు
చంద్రుడు కుంచించుకుపోవడం వల్ల భూమికి తక్షణ ముప్పు ఏమీ లేదని శాస్త్రవేత్తలు స్పష్టం చేస్తున్నారు. ఈ మార్పులు లక్షల సంవత్సరాల కాలంలో చాలా నెమ్మదిగా జరుగుతాయి కాబట్టి, భూ వాతావరణంపై ఆకస్మిక ప్రభావం చూపే అవకాశం లేదు. చంద్రుడి గురుత్వాకర్షణ శక్తి కారణంగానే భూమిపై సముద్రపు అలలు (టైడ్స్) ఏర్పడతాయి, భూమి అక్షం స్థిరంగా ఉంటుంది. చంద్రుడి పరిమాణంలో వచ్చే ఈ స్వల్ప మార్పు దాని గురుత్వాకర్షణ శక్తిని అకస్మాత్తుగా తగ్గించలేదు.
ఇదిలా ఉండగా, గురుత్వాకర్షణ పరస్పర చర్యల వల్ల చంద్రుడు ప్రతి సంవత్సరం సుమారు 3.8 సెంటీమీటర్ల చొప్పున భూమి నుంచి దూరంగా జరుగుతున్నాడు. ఇది చంద్రుడు కుంచించుకుపోవడానికి సంబంధం లేని మరో ప్రక్రియ. ఈ రెండు పరిణామాలు చాలా నెమ్మదిగా జరుగుతున్నాయని, భూమికి తక్షణ ప్రమాదం లేదని శాస్త్రవేత్తలు భరోసా ఇస్తున్నారు.
