యాంటీబయాటిక్స్ వాడే ముందు.. దగ్గు గురించి ఈ నిజాలు తెలుసుకోండి!
- దగ్గులో పొడి దగ్గు, కఫంతో కూడిన దగ్గు అని ప్రధానంగా రెండు రకాలు
- గొంతులో చికాకుతో కఫం లేకుండా వస్తే అది పొడి దగ్గు
- కఫం లేదా శ్లేష్మం ఉత్పత్తి అయితే అది కఫంతో కూడిన దగ్గు
- మూడు వారాలకు మించి తగ్గకపోయినా, జ్వరం ఉన్నా వైద్యులను సంప్రదించాలి
- వైద్యుడి సలహా లేకుండా సొంతంగా యాంటీబయాటిక్స్ వాడటం ప్రమాదకరం
వాతావరణ మార్పులు, ఇన్ఫెక్షన్ల కారణంగా చాలామందిని వేధించే సాధారణ సమస్య.. దగ్గు. అయితే, వచ్చే దగ్గులన్నీ ఒకే రకంగా ఉండవు. దగ్గును దాని లక్షణాలను బట్టి ప్రధానంగా పొడి దగ్గు (Dry Cough), కఫంతో కూడిన దగ్గు (Wet Cough) అని రెండు రకాలుగా వర్గీకరించవచ్చు. ఈ రెండింటి మధ్య తేడాలను అర్థం చేసుకోవడం ద్వారా సరైన జాగ్రత్తలు తీసుకోవడానికి, అవసరమైతే వైద్యులను సంప్రదించడానికి వీలవుతుంది.
పొడి దగ్గు లక్షణాలు ఎలా ఉంటాయి?
పొడి దగ్గులో కఫం లేదా శ్లేష్మం ఉత్పత్తి కాదు. ఇది ప్రధానంగా గొంతులో చికాకు, దురద లేదా గరగర వంటి అనుభూతిని కలిగిస్తుంది. దుమ్ము, పొగ, కాలుష్యం, అలర్జీలు లేదా కొన్ని వైరల్ ఇన్ఫెక్షన్ల కారణంగా ఇది అకస్మాత్తుగా ప్రారంభమవుతుంది. ముఖ్యంగా రాత్రిపూట దీని తీవ్రత ఎక్కువగా ఉంటుంది. తరచుగా దగ్గడం వల్ల గొంతు నొప్పి కూడా రావచ్చు. దీనికి ప్రధాన కారణం శ్వాసనాళాల్లోని వాపు లేదా చికాకే కానీ, శ్లేష్మం చేరడం కాదు.
కఫంతో కూడిన దగ్గు అంటే ఏమిటి?
దీన్నే ఉత్పాదక దగ్గు అని కూడా అంటారు. ఈ రకం దగ్గు వచ్చినప్పుడు శ్వాసనాళాలు లేదా ఊపిరితిత్తులలో పేరుకుపోయిన కఫం లేదా శ్లేష్మం బయటకు వస్తుంది. జలుబు, ఫ్లూ, బ్రాంకైటిస్ వంటి శ్వాసకోశ ఇన్ఫెక్షన్ల సమయంలో ఇది ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది. కఫం పేరుకుపోవడం వల్ల ఛాతీలో బరువుగా లేదా పట్టేసినట్లు అనిపించడం దీని ముఖ్య లక్షణం. శరీరంలోని ఇన్ఫెక్షన్ను, శ్లేష్మాన్ని బయటకు పంపేందుకు శరీరం చేసే ప్రయత్నంలో భాగంగా ఈ దగ్గు వస్తుంది.
వైద్యులను ఎప్పుడు సంప్రదించాలి?
సాధారణంగా దగ్గు కొద్ది రోజుల్లో తగ్గిపోతుంది. కానీ, కొన్ని సందర్భాల్లో దాన్ని నిర్లక్ష్యం చేయడం ప్రమాదకరం. కింది లక్షణాలు కనిపిస్తే వెంటనే వైద్యులను సంప్రదించడం మంచిది.
దగ్గు మూడు వారాలకు మించి తగ్గకుండా కొనసాగితే.
దగ్గుతో పాటు తీవ్రమైన జ్వరం, ఛాతీ నొప్పి లేదా శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది ఉంటే.
దగ్గినప్పుడు వచ్చే కఫంలో రక్తం కనిపిస్తే.
దగ్గు తీవ్రత రోజురోజుకు పెరుగుతున్నా లేదా చికిత్స తీసుకున్నా తగ్గకపోయినా.
ముఖ్య గమనిక: సొంత వైద్యం ప్రమాదకరం
చాలామంది కఫంతో దగ్గు వస్తే అది బ్యాక్టీరియల్ ఇన్ఫెక్షన్ అని భావించి, వైద్యుడి సలహా లేకుండా యాంటీబయాటిక్స్ వాడేస్తుంటారు. ఇది చాలా ప్రమాదకరమని ఆరోగ్య నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ప్రతి కఫంతో కూడిన దగ్గు బ్యాక్టీరియా వల్లనే రాదు. వైరల్ ఇన్ఫెక్షన్ల వల్ల కూడా రావచ్చు. అనవసరంగా యాంటీబయాటిక్స్ వాడటం వల్ల శరీరంలో ప్రతికూల నిరోధకత (Antibiotic Resistance) పెరిగి, భవిష్యత్తులో నిజంగా అవసరమైనప్పుడు అవి పనిచేయకుండా పోయే ప్రమాదం ఉంది. కాబట్టి, దగ్గు లక్షణాలను బట్టి సొంతంగా నిర్ణయాలు తీసుకోకుండా, వైద్యులను సంప్రదించి వారి సూచనల మేరకే మందులు వాడటం ఉత్తమం.
పొడి దగ్గు లక్షణాలు ఎలా ఉంటాయి?
పొడి దగ్గులో కఫం లేదా శ్లేష్మం ఉత్పత్తి కాదు. ఇది ప్రధానంగా గొంతులో చికాకు, దురద లేదా గరగర వంటి అనుభూతిని కలిగిస్తుంది. దుమ్ము, పొగ, కాలుష్యం, అలర్జీలు లేదా కొన్ని వైరల్ ఇన్ఫెక్షన్ల కారణంగా ఇది అకస్మాత్తుగా ప్రారంభమవుతుంది. ముఖ్యంగా రాత్రిపూట దీని తీవ్రత ఎక్కువగా ఉంటుంది. తరచుగా దగ్గడం వల్ల గొంతు నొప్పి కూడా రావచ్చు. దీనికి ప్రధాన కారణం శ్వాసనాళాల్లోని వాపు లేదా చికాకే కానీ, శ్లేష్మం చేరడం కాదు.
కఫంతో కూడిన దగ్గు అంటే ఏమిటి?
దీన్నే ఉత్పాదక దగ్గు అని కూడా అంటారు. ఈ రకం దగ్గు వచ్చినప్పుడు శ్వాసనాళాలు లేదా ఊపిరితిత్తులలో పేరుకుపోయిన కఫం లేదా శ్లేష్మం బయటకు వస్తుంది. జలుబు, ఫ్లూ, బ్రాంకైటిస్ వంటి శ్వాసకోశ ఇన్ఫెక్షన్ల సమయంలో ఇది ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది. కఫం పేరుకుపోవడం వల్ల ఛాతీలో బరువుగా లేదా పట్టేసినట్లు అనిపించడం దీని ముఖ్య లక్షణం. శరీరంలోని ఇన్ఫెక్షన్ను, శ్లేష్మాన్ని బయటకు పంపేందుకు శరీరం చేసే ప్రయత్నంలో భాగంగా ఈ దగ్గు వస్తుంది.
వైద్యులను ఎప్పుడు సంప్రదించాలి?
సాధారణంగా దగ్గు కొద్ది రోజుల్లో తగ్గిపోతుంది. కానీ, కొన్ని సందర్భాల్లో దాన్ని నిర్లక్ష్యం చేయడం ప్రమాదకరం. కింది లక్షణాలు కనిపిస్తే వెంటనే వైద్యులను సంప్రదించడం మంచిది.
దగ్గు మూడు వారాలకు మించి తగ్గకుండా కొనసాగితే.
దగ్గుతో పాటు తీవ్రమైన జ్వరం, ఛాతీ నొప్పి లేదా శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది ఉంటే.
దగ్గినప్పుడు వచ్చే కఫంలో రక్తం కనిపిస్తే.
దగ్గు తీవ్రత రోజురోజుకు పెరుగుతున్నా లేదా చికిత్స తీసుకున్నా తగ్గకపోయినా.
ముఖ్య గమనిక: సొంత వైద్యం ప్రమాదకరం
చాలామంది కఫంతో దగ్గు వస్తే అది బ్యాక్టీరియల్ ఇన్ఫెక్షన్ అని భావించి, వైద్యుడి సలహా లేకుండా యాంటీబయాటిక్స్ వాడేస్తుంటారు. ఇది చాలా ప్రమాదకరమని ఆరోగ్య నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ప్రతి కఫంతో కూడిన దగ్గు బ్యాక్టీరియా వల్లనే రాదు. వైరల్ ఇన్ఫెక్షన్ల వల్ల కూడా రావచ్చు. అనవసరంగా యాంటీబయాటిక్స్ వాడటం వల్ల శరీరంలో ప్రతికూల నిరోధకత (Antibiotic Resistance) పెరిగి, భవిష్యత్తులో నిజంగా అవసరమైనప్పుడు అవి పనిచేయకుండా పోయే ప్రమాదం ఉంది. కాబట్టి, దగ్గు లక్షణాలను బట్టి సొంతంగా నిర్ణయాలు తీసుకోకుండా, వైద్యులను సంప్రదించి వారి సూచనల మేరకే మందులు వాడటం ఉత్తమం.